مقاله استانداردهای ساختمان كتابخانه

مقاله استانداردهای ساختمان كتابخانه
رشته تحصیلی : معماری

فرمت فایل : doc

تعداد صفحات : 107

حجم فایل (به کیلوبایت) : 41

فرمت دانلود : رار/ زیپ

مبلغ : 8000 تومان

خرید و دانلود

مقاله استانداردهای ساختمان كتابخانه

بخشهایی از متن:

عوامل مؤثر در برنامه ریزی

گرچه معمولاً لازم است در هر كتابخانه عمومی بخش امانت و مراجعه جداگانه ای برای بزرگسالان و كودكان در نظر گرفت، اهمیت نسبی آن تحت مقتضیات گوناگون بسیار متفاوت خواهد بود. پیش از آنكه فضای لازم برای هر یك از این خدمات پیش بینی شود، باید براساس هدفهای كتابخانه و ارجحیت های محلی، در مورد دامنه و گسترش این خدمات و تسهیلات وابسته به آن تصمیم گرفت.

دگرگون پذیری

ساختمان كتابخانه های عمومی باید به گونه ای طرح شود كه نیازهای قابل پیش بینی در ظرف 10 الی 20 سال بعد را در خود بگنجاند و تغییرات تعداد و مشخصات جمعیت حوزه عملكرد را در نظر داشته باشد. در صورت امكان، باید محل كتابخانه را باتوجه به گسترش آتی ساختمان كتابخانه برگزید و در طرح ساختمان نیز به این امر توجه نمود. لازم است طرح داخلی ساختمان، چگونگی استفاده از فضا، طرز قرارگرفتن چراغها، منابع تأمین حرارت، و دیگر وسایل فنی دارای انعطاف و دگرگون پذیری هر چه بیشتر باشد. رعایت این امر به ویژه در بخشهایی از كتابخانه كه مورد استفاده همگان است اهمیت دارد. حتی در كتابخانه های بزرگ هم غالباً بهتر است تقسیم فضا نازك و قابل برداشتن انجام داد و تا جای ممكن از تقسیماتی به اطاق و بخش جداگانه پرهیز كرد.

گزینش جاودسترسی

دسترسی سریع و راحت مردم به كتابخانه مهمتر از آنست كه كتابخانه شعاع عملكرد متمایزی اختیار كند. كتابخانه هایی كه در نواحی مركزی شهر در مسیر جریان آمد و رفت افراد پیاده و نیز وسایل نقلیه عمومی واقع شده اند و از تسهیلات پاركینگ وسیع برخوردارند، خوانندگان بیشتر از نواحی بسیار گسترده تری جلب می نمایند تا كتابخانه هایی كه فاقد این مزایا هستند. در اینجا عامل اصلی كشش خواننده به كتابخانه، تنها كتابخانه به طور مطلق نیست بلكه كشش و جاذبه كلی منطقه ای كه كتابخانه در آن واقع شده بسیار مؤثر است؛ به همین سبب قرار دادن كتابخانه در مراكز ویژه خرید و بازار، مورد توجه است. به طور كلی كتابخانه- های فعال و گسترش یافته خواننده را از نقاط دورتر جذب می كنند و هر چه كتابخانه بهتر و بزرگتر باشد شعاع عملكرد مؤثر آن نیز گسترده تر خواهد بود. با اینهمه، به ناچار میزان كارآیی كتابخانه با مسافت نسبت عكس دارد. در شهرها معمولاً لازم است كتابخانه های شاخه با شعاع 5/1 كیلومتر و كتابخانه های بزرگتر با شعاع 3 تا 4 كیلومتر عمل كنند. البته ممكن است لازم شود این مشافت را برحسب عواملی چون تسهیلات آمد و رفت، تراكم جمعیت، و ویژگی- های مشترك در نواحی مختلف، تعدیل كرد. طرح ریزی خود ساختمان نیز باید به گونه ای باشد كه دستیابی به كتابخانه را ساده نماید و تا جای ممكن از ایجاد پلكان، درهای تنگ، و دیگر فضاهای خفه و بسته احتراز شود. لازم است به مشكلات سالخوردگان و معلولین توجه داشت و هر جا ضرورت ایجاب كند از آسانسور، سطوح شیب دار، و درهای خودكار استفاده نمود.

...

نگهداری وسایل دید و شنودی

كتابخانه باید محلی برای نگهداری وسایل گوناگون و متحول كه برای استفاده از رسانه- های دید و شنودی لازم است، داشته باشد. برخی از این وسایل مانند گرامافون و دستگاه خواندن میكروفیش و مانند آن را معمولاً می توان به طور دائمی آماده و مستقر داشت. برخی مانند ضبط صوت و پروژكتور اسلاید را می توان موقعی كه مورد نیاز نیست روی قفسه های مخصوص قرار داد. كتابخانه ی بزرگ قادرند برای نگهداری لوازم دید و شنودی تكنیسین استخدام كنند و نیز وسایل اضافی فیلمبرداری و ضبط جهت تولید رسانه های دید و شنودی فراهم آورند.

معمولاً كتابخانه ای كه در خدمت جمعیت بیست هزار و یا بیشتر است باید محل جداگانه ای برای نگهداری لوازم دید و شنودی داشته باشد. كتابخانه ای كه در خدمت 60 هزار نفر و یا بیشتر است نیز معمولاً به محل اضافی برای تكنیسین، آزمایشگاه و دیگر لوازم ویژه ضبط صدا و تصویر نیاز خواهد داشت.

استفاده از رسانه ها و وسایل دید و شنودی

در كتابخانه ای كه دارای مجموعه غنی متشكل از رسانه های چندگانه است باید محلی برای استفاده از این رسانه ها چه به طور انفرادی و چه به صورت گروهی پیش بینی شود. این امر به ویژه در كتابخانه كودكان ارزش زیادی دارد. برای استفاده از رسانه ها به طور گروهی، می توان از اطاق اجتماعاتی با تجهیزات دید و شنودی مناسب استفاده كرد. اهمیت و ضرورت این اطاقها با افزایش مجموعه رسانه ها بیشتر می شود.

برای استفاده از رسانه های دید و شنودی به صورت انفرادی، پیش بینی فضای اضافی ضروری نیست. كتابخانه باید طوری طرح ریزی شود كه بتوان از مواد دید و شنودی در هر یك از میزهای مطالعه استفاده كرد؛ اگر نتوان به چنین ایده آلی دست یافت، لازم است لااقل پریزهای برق به فراوانی در نزدیكی میزهای مطالعه، اطاقهای مطالعه انفرادی، و در بخش مرجع تعبیه نمود. گاهی اوقات وجود چنین تسهیلاتی، مراجعین بیشتری را به كتابخانه می كشاند؛ در این صورت می توان فضایی اضافه بر آنچه در بند 91 توصیه شد پیش بینی كرد. با آنكه معمولاً صفحه، نوار، رادیو و مانند آن را از راه گوشی مخصوص شنیده می شود، مقداری عایق صدا در اطاقكهای انفرادی و نیز اطاقهای گروهی لازم خواهد بود. تاریك كردن كامل محیط برای تماشا كردن اسلاید و مانند آن به طور انفرادی (به ویژه در صورتی كه لوازم دید و شنودی كارآمد باشد) ضروری نیست ولی آرایش كتابخانه باید به گونه ای باشد كه بتوان اسلاید و میكروفیلم و نوارهای ویدئو و سایر رسانه ها را بدون مزاحمت نور مستقیم آفتاب تماشا كرد.